zondag 1 april 2012

Galgwanderveen

De zon scheen veelbelovend. Om een uur of 10 was ik bij het Galgwanderveen in Eext. Ik hoopte er mooie foto's van het paddendril te kunnen maken. En ik wilde de gele paaltjes route lopen. Het is altijd goed een plan te hebben. En er dan van af te wijken als het anders loopt....

De paddeneieren lagen er nog wel. Je kunt nog zien dat het strengen zijn, maar daar is alles mee gezegd. Ze zijn een beetje groezelig geworden. Linksonder op de foto zijn ook witte bolletjes zichtbaar. Wat zou dat zijn?

Als je de gele route volgt kom je op een groot heideveld met een ven. Een prachtig stukje.

Er staan verschillende soorten bomen en het zachte licht maakte er een mooi plaatje van. Perfect voor een panorama. En het statief lag nog in de auto... Zul je net zien.


Toen ik op dit mooie veld was ben ik van het pad afgeweken. Ik was nieuwsgierig of ik ook nog kikkers kon vinden en wandelde een stukje richting ven (dacht ik). Een ven heb ik niet gezien. Op een bepaald moment vond ik het wat griezelig worden. Je kunt makkelijk zwikken en ik zag me daar al liggen.

Ik zag daar wel dit plantje. De naam 'kraaiheide' kwam in me op en dat is het inderdaad! Kraaihei of Empetrum nigrum.

De kraaihei bloeit in april en mei met eenslachtige bloemen, die in de bladoksels staan. De kroonbladen zijn 2-2,5 mm lang. De donkerpaarse, vrouwelijke bloemen hebben zes tot negen stempels. De mannelijke bloemen zijn roze (bron: Wikipedia). Ik wil er nog betere foto's van maken. De kleuren zijn prachtig!

Er stond ook nog dopheide van vorig jaar. Zo ziet vergankelijkheid eruit...

Op een stukje boomstronk stond de rode heidelucifer (Cladonia floerkeana). Het is een foto waar ik heel iets anders in zie. Voor mij is het een figuurtje dat de wijde wereld intrekt. Moeder kijkt hem na.

Natuurlijk stond er ook bekermos. Wat me thuis opviel is dat op de rand van een van de bekertjes ook weer een bekertje staat. En zou er nu op de rand van dát bekertje ook...

Tot slot vond ik toch nog een voor mij nieuw mosje (alsof ik ze allemaal al heb gezien!). Het groeide op een losliggende tak. Het is een polletje kroesmos en kan knots- of trompetkroesmos zijn. Dat is pas te zien als het harige huikje eraf valt en de opening van het kapsel zichtbaar wordt. Knotskroesmos heeft een smalle opening en trompetkroesmos een wijde. Dat weten we dan ook weer! En waarom het kroesmos heet is wel duidelijk. Het blad is in droge toestand gekroesd.

Toen ik over dit veld had gelopen ben ik teruggegaan. De wandeling is veel langer, maar als je bij elk polletje stilstaat schiet het niet zo erg op. En zo blijft er een mooi stukje over voor de volgende keer. Alhoewel dit veld wel heel erg de moeite waard is. En op die zeldzame magische ochtenden zal het hier betoverend mooi zijn...

zaterdag 31 maart 2012

Kikkerdril

Vandaag was de Hortus in Haren weer open. Vanmiddag ben ik er meteen heengereden, want ik wilde met behulp van een (nieuw aangeschaft) polarisatiefilter dril en kikkers fotograferen. Kikkerdril was er, een enorme kluit. De kikkers waren me te snel af. Maar wat een verbetering met zo'n filter! Je schroeft hem voor op je lens en kunt dan door te draaien een groot deel van de reflecties kwijtraken. Het is niet moeilijk. Je ziet precies wat er gebeurt. Ben benieuwd wat dit doet bij het fotograferen van druppels! Op dagen met veel zon ga ik dat zeker proberen.

Een uitsnede van de foto hierboven.

En nu wil ik weer naar het vennetje met de slingers paddendril. Misschien dat ik dat morgen doe. Inmiddels zijn we alweer een dikke week verder. Ben benieuwd hoe het er nu bij ligt!

Ik wilde in de Hortus ook naar mos zoeken. Op steen groeien veel soorten, dus toog ik naar de rotstuin. Nu nog even een ochtend met veel dauw. Dan zijn mossen toch op hun mooist!

vrijdag 30 maart 2012

Op knappen

Reikhalzend...

Na twee weken lente moeten we weer even geduld hebben. Een goede gelegenheid om de sensor te laten poetsen. Gelukkig ben je je camera dan maar één dag kwijt. Ik kan prima zonder mobieltje maar mijn camera wil ik niet missen!

dinsdag 27 maart 2012

Kleine veldkers


Kleine veldkers (Cardamine hirsuta). In het voorbijgaan lijkt het een stijf en onooglijk plantje, maar vroeg in de ochtend met wat dauw vind ik hem best mooi.

Dit plantje bloeit al vroeg in het voorjaar en kan ook bij lage temperaturen zaad ontwikkelen dat in de lange hauwen groeit. Is een hauw rijp dan krullen de twee kleppen snel van beneden naar boven op om zo de zaden weg te slingeren.

Kleine veldkers wordt vaak gezien als onkruid maar is ook eetbaar en smaakt naar waterkers. Niet dat ik dat heb geprobeerd trouwens... Die opengesprongen peultjes wil ik nog wel eens zien. En dan kan ik ook gelijk de smaak even testen.

(bron: Wikipedia)

maandag 26 maart 2012

Gedrongen kantmos

Voor het determineren van mossen (voor beginners) vond ik een geweldig boek: Fotogids Mossen. Dit lijkt me gewoon pluisjesmos (Dicronella heteromalla). Het blad is heel erg fijn en het groeit in polletjes. Als je mos determineert dan kun je dat eigenlijk het beste in het veld doen en met een 10x loep om de kenmerken goed te bekijken. Wat ik doe is thuis de foto's bestuderen.... Alles onder voorbehoud dus. Want er zijn ook weer mossen die op pluisjesmos lijken, al ben ik hier wel vrij zeker van.

Het punt is dat mijn aandacht vaak getrokken wordt door details die voor het determineren minder belangrijk zijn... Druppels op glasharen bijvoorbeeld.

De groei van dit haarmos probeer ik te volgen. Maar het is echt een langzaam-aan-mos... Een bloem zou al lang uitgebloeid zijn! Vermoedelijk is dit gewoon haarmos. Zojuist heb ik gezien dat een kapsel een schijfje heeft. Daarmee onderscheidt het zich van fraai haarmos.

Dit levermos groeit op een vermolmde boom en lijkt mij gedrongen kantmos (Lophocolea heterophylla).

Het is heel fijn spul. Je moet er dicht op kruipen en het is lastig om goed in beeld te krijgen.

Tenzij je geluk hebt! Het zwarte knopje is een sporenkapsel dat bij rijpheid opent met vier kleppen, zoals het kapsel ernaast.

Een hogere vergroting laat de twee stadia wat beter zien. En nu las ik dat in het zwarte bolletje tussen de sporen ook springdraden (elateren) zitten. Zodra het kapsel openbarst slingeren ze de sporen naar buiten. Wat een mooi mechanisme! Dat wilde ik wel eens zien...

En dus heb ik de inhoud van een sporenkapsel onder een microscoop gelegd. De bolletjes zijn de sporen en de gedraaide draden ertussen de elateren. Elateren zijn zeer lange cellen die dankzij spiraalvormige verdikkingswanden kronkelende bewegingen kunnen maken als de luchtvochtigheid in de omgeving verandert (bron: Fotogids Mossen). De sporen liggen er los tegenaan. Dat vind ik nu kicken!

zondag 25 maart 2012

Paddenvervolg

En hoe was het vandaag met de padden? Nou... het was beslist minder druk dan een paar dagen geleden, maar een paar feestgangers hadden nog steeds energie. Op het pad naar het ven zat dit stel. De neuzen stonden in de goede richting maar het schoot niet erg op. En dan ook nog bespied worden...


Het verschil tussen kikkerdril (kluiten) en paddendril (strengen) was nu heel mooi te zien. De padden hadden goed hun best gedaan. Overal hingen slingers.

En altijd mooi gedrapeerd om een takje of een blaadje.

Wat ik de vorige keer nog niet zeker wist is me nu duidelijk geworden. Dit is een kikker bij een kluit kikkerdril. Eén verschil tussen kikker en pad is hier duidelijk te zien. Een kikker heeft veel langere poten. En een oplettende kijker ziet dat sommige zwarte stipjes in het dril al een kikkervisjesvorm krijgen!

Dit padje hing lekker onder water in het zonnetje te soezen.

Wie het eerst lacht is af.

Nog een foto van de vorige keer... Terwijl ik zat te kijken kroop er een beestje op zijn kop. Vermoedelijk een larve van het een of ander. Hij doet wel heel stoer met zijn bodybuilderspose... :-)

Deze foto wilde ik eerst weglaten maar ach... zo eng is het nu ook weer niet. Minder luguber dan wat ik vandaag zag... een mannetje die een dode pad omklemde. Eentje voor het boek van Kees Moeliker.

Wordt vervolgd!

donderdag 22 maart 2012

Padden!

In de hoop parende kikkers te zien, ging ik naar het Galgwanderveen in Eext. Op het paadje naar het ven zat deze snuiter. Het is geen kikker maar een pad: de gewone pad (bufo bufo). Al blij met deze foto liep ik nietsvermoedend door. Toen bleek het ven te wemelen van de padden! Veel zwommen er vlak bij de kant om er af en toe uit te klimmen. Soms vlak voor mijn lens.

Dit was echt een geweldige kans om mooie foto's te maken. Wat een verrassing! Het is dan zo moeilijk voor mij om rustig te blijven, eerst goed te kijken, dan te denken (hoe stel ik mijn camera in) en vervolgens een foto te maken. Maar het gaat steeds beter.


Het hoekje met het mooiste licht. Maar volgens mij alleen mannetjes. Een beetje hangen...

Andere mannetjes achter de broek zitten... want misschien is het wel een vrouwtje. Ze schijnen een sterke klampreflex te hebben en alles te omarmen wat ze tegenkomen. Ook andere soorten.

Toen ik even de tijd nam om goed te luisteren hoorde ik ook het geroep van de mannetjes en, wat ik nu weet, de signalen van mannetjes die door andere mannetjes worden aangeklampt. Het 'laat los ik ben een man' signaal.

En... succes! Deze houding heet amplexus (Wikipidia). De mannetjes hebben speciale kussentjes op hun poten, paarkussens, voor beter grip. De paarkluwens van vrouwtjes met meerdere mannen zagen er wat enger uit. Die foto laat ik maar weg, al schijnt het meer voor te komen.


En samen op het land. Je moest zo oppassen dat je er niet bovenop ging staan. Ze hebben een geweldige schutkleur. Ik geloof dat het goed ging. Je moet er toch niet aan denken.

Er was ook dril te bewonderen. Of dit nu kikkerdril of paddendril is kan ik niet goed zien. Paddendril wordt afgezet in strengen en zo ziet het er niet uit.


Tot slot nog een eenling op het pad. Alleen in de paringstijd zoeken padden het water op. Hoe lang dit spektakel duurt weet ik eigenlijk niet. Wat een geluk om dat net te zien! Wat nu ook leuk is, is om het dril terug te vinden en straks de jonge padjes. En zo is er altijd meer...